Onderzoek

Organisaties in alle branches krijgen vanwege de corona crisis te maken met nooit eerder gestelde  uitdagingen. We hebben een onderzoek uitgevoerd onder honderden HR-managers in meer dan 20 branches in de Verenigde Staten om erachter te komen hoe werkgevers reageren op veranderingen in het personeelsbestand vanwege de corona crisis en hoe ze deze aanpakken.

De enquête informeert onder andere naar de werkwijze voor en na de corona crisis en vraagt HR-managers welke aanvullende acties ze in het volgende jaar verwachten te ondernemen. De deelnemers beantwoordden vragen over werving ratio's, verlof, herplaatsing, bevriezen van lonen en alternatieven voor het behouden van medewerkers. Ze kregen ook vragen voorgeschoteld over gedwongen ontslagen, het aanbieden van outplacement en plannen om medewerkers (opnieuw) aan te nemen. Hieronder staat een overzicht van de enquêteresultaten en enkele interessante conclusies voor organisaties.

De situatie op de arbeidsmarkt

Net voor de corona uitbraak was het werkloosheidscijfer historisch laag en de meeste organisaties (86%) waren niet van plan om medewerkers te ontslaan. Echter, als gevolg van de pandemie heeft 20% van de werkgevers medewerkers ontslagen of met verlof gestuurd. Bovendien heeft bijna de helft van de werkgevers (47%) geen nieuwe medewerkers meer aangenomen sinds de noodtoestand in maart werd afgekondigd.

Een andere belangrijke conclusie is dat organisaties de impact van de corona crisis op hun medewerkers proberen te beperken: ongeveer 14% van het personeel is ontslagen, bij bedrijven die helaas niet anders konden. Bedrijven die medewerkers met verlof hebben gestuurd, hebben dit ingezet bij 18% van hun medewerkers. Bij organisaties die het aantal werkuren hebben verminderd, had dit een impact op een kwart van de medewerkers.

Hoewel niemand de corona crisis en de gevolgen ervan kon voorspellen, is het in het voordeel van de organisatie om een plan klaar te hebben wanneer er snelle aanpassingen nodig zijn ten aanzien van het personeelsbestand. Dit kan bijvoorbeeld gaan om het herplaatsen van medewerkers van een afdeling naar andere afdelingen of acties om ontslagen te vermijden, zoals een wervingsstop en een loonsverlaging. Ook is het mogelijk om outplacementdiensten aan te bieden aan medewerkers die het bedrijf moeten verlaten. De huidige crisis is niet de eerste waarin bedrijven plotseling te maken krijgen met een terugval: de recessie in 2008 is een ander, recent voorbeeld. Het is belangrijk dat je organisatie voorbereid is, zodat je niet voor verrassingen komt te staan en je de juiste ondersteuning kunt bieden aan zowel je medewerkers als je interne organisatie.

Communicatie aan medewerkers

75% van de medewerkers bij werkgevers die verplicht waren medewerkers te ontslaan of met verlof te sturen, werd hiervan persoonlijk, via een individueel telefoongesprek of e-mail op de hoogte gesteld. Een klein percentage van deze werkgevers heeft dit tijdens een videogesprek meegedeeld.

Medewerkers staan onder grote druk in zowel hun werk- als hun privéleven vanwege de onzekerheid die gepaard gaat met de corona crisis. Transparantie is van groot belang bij communicatie over veranderingen in je team. Houd medewerkers op de hoogte van informatie wanneer je die ontvangt en wees open en eerlijk over informatie waarover je niet beschikt. Als je steeds transparant bent, helpt dit bij het opbouwen van een vertrouwensrelatie met je medewerkers en dit komt vervolgens de productiviteit ten goede.

Alternatieven voor ontslagen

De enquête toont aan dat meer dan de helft (54%) van de organisaties geen vooraf opgesteld plan had  om ontslagen en gedwongen verlof te vermijden. Veel werkgevers hebben echter actie ondernomen als gevolg van COVID-19 om de kosten te beperken: een wervingsstop (16%), een verlaging van het aantal werkuren (14%), verlof (11%) en ontslagen (9%). Sommige werkgevers hebben ook gebruik gemaakt van een bevriezing van de lonen, uitgestelde of afgelaste bonussen, uitgestelde loonsverhogingen of een loonsverlaging om de kosten tijdens deze moeilijke tijden te beperken.

In totaal heeft minder dan 4% van de werkgevers medewerkers intern herplaatst of een nieuwe rol toegewezen sinds de start van de corona crisis. Bij bedrijven die alternatieven zochten voor ontslagen of verlof heeft 46 % medewerkers intern herplaatst (38%) of herplaatst naar een partnerorganisatie (8%).

Een interne herplaatsing zorgt er tijdens de corona crisis voor dat je medewerkers tijdelijk kunt plaatsen op een afdeling of op een werkgebied waar momenteel meer vraag naar is, zoals bijvoorbeeld het herplaatsen van verkopers naar rollen in klantondersteuning. Zo voorkomt een herplaatsing niet alleen ontslagen en ondersteun je medewerkers, maar kan het ook een boost betekenen voor de productiviteit van medewerkers. Daarnaast houd je kennis over het bedrijf binnen het bedrijf. Interne mobiliteit kan later ook de kosten beperken die gepaard gaan met ontslag (transitievergoeding), outplacement en het werven en inwerken van nieuwe medewerkers.

De afstandseconomie als gevolg van COVID-19 heeft ervoor gezorgd dat bedrijfsmodellen zich snel hebben moeten aanpassen. Organisaties die zich snel kunnen aanpassen, zullen deze moeilijke tijden overleven en zelfs kunnen groeien dankzij een flexibel personeelsbestand. De beste manier om een flexibel personeelsbestand op te bouwen, is door een bedrijfscultuur te stimuleren waarbij een voortdurende loopbaanontwikkeling centraal staat en waar de loopbaan interesses van de medewerkers worden afgestemd op de behoeften van het bedrijf. Dit omvat onder andere het ontwikkelen van competenties, tijdens het werk, met cursussen en andere leermogelijkheden. Zorg er ook voor dat je intern talent en competenties herkent, zodat je medewerkers binnen het bedrijf kunt herplaatsen of een nieuwe taakinhoud kunt geven.

Dit soort interne mobiliteit kan ervoor zorgen dat je team de relatie met de klanten en partners kan behouden. Interne mobiliteit kan de productiviteit van de medewerkers verhogen en een innovatieve en gemotiveerde houding in je team stimuleren. Op lange termijn helpt het je ook bij het behouden van een positieve employer brand waarmee je een aantrekkelijke werkgever bent voor toptalent in je branche.

Voor een soepele en effectieve interne mobiliteit van werknemers is het nuttig om een mobiliteitsplan op te stellen, waarin de rollen in de organisatie zijn vastgesteld wat recruiters inzicht geeft in wie er beschikbaar is en wat hun competenties zijn. Het mobiliteitsplan biedt ook ondersteuning aan medewerkers bij de voorbereiding op interne sollicitatiegesprekken en is een hulpmiddel om snel competenties te verwerven of te verbeteren voor een nieuwe rol. Met een duurzame mobiliteitsstrategie bouw je een flexibel personeelsbestand op met een positief effect op de bedrijfsresultaten. Je vermijdt ook een aanpak die op het laatste moment wordt opgesteld in het geval van een plotselinge noodzakelijke verandering in het personeelsbestand, zoals de huidige corona crisis.

Outplacement

De enquête laat zien dat, bij bedrijven die outplacement hebben ingezet, een baan (35%), advies over het cv (34%) en workshops (27%) als meest nuttig werden ervaren in het outplacementtraject. Ontslagen medewerkers kunnen dankzij outplacement hun cv en sociale profielen verbeteren en optimaliseren, persoonlijke loopbaanbegeleiding ontvangen en gerichte vacatures krijgen die niet eenvoudig te vinden zijn op online vacaturesites.

Tegenwoordig is er heel wat concurrentie bij openstaande vacatures en veel medewerkers moeten op zoek naar een baan in een andere branche. Met professionele begeleiding kunnen werkzoekenden zich richten op overdraagbare competenties bij een carrièreswitch en sneller een nieuwe baan vinden. Outplacement Programma's met toegang tot cursussen voor het leren en verbeteren van vaardigheden én een plan om de nieuwe competenties op een efficiënte manier te verwerven, kunnen er ook voor zorgen dat werkzoekenden minder lang werkloos zijn.

Bedrijven met aandacht voor de ervaring van hun medewerkers (inclusief de ervaring van teamleden die het bedrijf verlaten) en de reputatie van hun bedrijf, begrijpen dat het ondersteunen van medewerkers door middel van het bieden van outplacement een waardevolle investering is. Organisaties die in moeilijke tijden met veel werkzoekenden, zoals nu, outplacement aanbieden, staan in een positiever daglicht dan andere bedrijven. Zo zijn ze beter in staat om toptalent en opdrachten naar zich toe te trekken wanneer de economie zich herstelt. Werkgevers zullen wellicht ook ontdekken dat medewerkers die eerder zijn ontslagen, terugkeren naar het bedrijf als vaste -of flex medewerker of mogelijk zelfs als klant. Met de inzet van outplacement behoud je een positieve relatie met medewerkers die het bedrijf verlaten. Dit is een investering in toekomstige relaties.

gerelateerde content: waarom talentmobiliteit zowel een morele als een zakelijke must is

Kijken naar de toekomst

47% van de bedrijven die hun personeelsbestand al hebben ingekrompen, geeft aan dat ze hun personeelsbestand in de komende 12 maanden waarschijnlijk nog verder zullen inkrimpen - in afwachting van de ontwikkelingen van het bedrijf. Bovendien hoopt bijna de helft van deze bedrijven (49%) medewerkers die ze hebben ontslagen opnieuw aan te werven. Ze zijn in dat geval van plan om slechts 37% van de medewerkers opnieuw aan te nemen. Deze gegevens tonen aan dat de werkloosheidscijfers na het opheffen van de beperkingen op bedrijven niet meteen zullen terugkeren naar de cijfers van vóór de corona crisis, maar dat slechts een bepaald percentage van de medewerkers (<40%) opnieuw zal worden aangenomen.

Het is altijd goed om een plan te hebben om plotselinge veranderingen in het personeel op te vangen, of je nu verwacht dat er de komende maanden meer reorganisaties zullen zijn of niet. Als je een bedrijfscultuur creëert waar doorlopende talentmobiliteit met herplaatsing, scholing en outplacement wordt ondersteund, kunnen je medewerkers beter omgaan met de uitdagingen die je mogelijk te wachten staan.

30 March 2021

Neem contact op met een expert

Ontdek wat RiseSmart kan betekenen voor jouw organisatie en jouw werknemers.

contact opnemen